برگزاری میز خدمت سلامت و ویزیت رایگان در روزبازار شهر گلسار با محوریت ارتقای سلامت قلب، سالمندان، بانوان و سلامت روان

ارائه خدمات رایگان سلامت به شهروندان گلسار در قالب میز خدمت سلامت

به گزارش روابط عمومی شبکه بهداشت و درمان شهرستان ساوجبلاغ، همزمان با اجرای برنامه‌های سلامت‌محور و با هدف افزایش دسترسی عموم مردم به خدمات پیشگیرانه و آموزشی، میز خدمت سلامت و برنامه ویزیت رایگان در روزبازار شهر گلسار برگزار شد.

این برنامه در تاریخ ۱۴ مهر ۱۴۰۵ و با محوریت مناسبت‌های مرتبط با روز جهانی قلب، هفته سالمند و برنامه‌های ارتقای سلامت بانوان با حضور جمعی از پزشکان، ماماها، مراقبان سلامت، کارشناسان تغذیه و سلامت روان و با همکاری جمعیت هلال احمر شهر گلسار اجرا شد و مورد استقبال شهروندان و مراجعه‌کنندگان به روزبازار قرار گرفت.

حضور پزشک و تیم سلامت در محل تجمع شهروندان

در این برنامه، دکتر کماجی، پزشک، خانم‌ها آریان‌مجد، اسلامی و نورایی، ماما و مراقب سلامت، آقای خلج، مراقب سلامت، خانم مفتاحی، کارشناس تغذیه و خانم اسحاق‌زاده، کارشناس سلامت روان گلسار در محل حضور یافتند و ضمن پاسخگویی به پرسش‌های سلامت شهروندان، خدمات و آموزش‌های مختلف سلامت را به مراجعه‌کنندگان ارائه کردند.

این اقدام با رویکرد ارائه خدمات سلامت در محیط‌های عمومی و نزدیک‌شدن خدمات پیشگیرانه به محل حضور مردم انجام شد تا شهروندان ضمن دریافت خدمات اولیه، نسبت به عوامل خطر بیماری‌های غیرواگیر و ضرورت پیگیری وضعیت سلامت خود آگاهی بیشتری پیدا کنند.

ویزیت رایگان و پایش عوامل خطر بیماری‌های غیرواگیر

یکی از بخش‌های اصلی این میز خدمت، ارائه ویزیت رایگان و انجام پایش‌های سلامت از جمله کنترل فشارخون و اندازه‌گیری قند خون بود.

پایش فشارخون و قند خون از اهمیت ویژه‌ای در پیشگیری و شناسایی زودهنگام بیماری‌های غیرواگیر برخوردار است؛ زیرا فشارخون بالا و افزایش قند خون ممکن است در مراحل ابتدایی بدون علامت مشخص باشند و فرد تا مدت‌ها از وجود این عوامل خطر آگاهی نداشته باشد.

کنترل منظم این شاخص‌ها، به‌ویژه در افراد دارای سابقه خانوادگی بیماری‌های قلبی‌عروقی، دیابت و فشارخون، افراد دارای اضافه‌وزن یا چاقی، سالمندان و افرادی که سبک زندگی کم‌تحرک دارند، می‌تواند در شناسایی به‌موقع عوامل خطر و ارجاع افراد برای بررسی‌های تکمیلی نقش مهمی داشته باشد.

اهمیت توجه به سلامت قلب و پیشگیری از بیماری‌های قلبی‌عروقی

بیماری‌های قلبی و عروقی از مهم‌ترین بیماری‌های غیرواگیر محسوب می‌شوند و بسیاری از عوامل خطر آن‌ها با اصلاح شیوه زندگی قابل پیشگیری یا کنترل هستند.

فشارخون بالا، افزایش قند خون، اختلالات چربی خون، اضافه‌وزن و چاقی، کم‌تحرکی، مصرف دخانیات، تغذیه نامناسب و مصرف بیش از حد نمک، قند و چربی‌های ناسالم از جمله عواملی هستند که می‌توانند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی را افزایش دهند.

از این رو، آگاهی از وضعیت سلامت، مراجعه منظم به مراکز خدمات جامع سلامت، انجام مراقبت‌های دوره‌ای، توجه به تغذیه مناسب، فعالیت بدنی منظم، کنترل وزن و رعایت توصیه‌های درمانی از مهم‌ترین اقدامات برای حفظ سلامت قلب به شمار می‌رود.

فشارخون بالا؛ بیماری خاموشی که باید جدی گرفته شود

یکی از محورهای مهم آموزش‌های ارائه‌شده در این برنامه، توجه به اهمیت کنترل فشارخون بود.

فشارخون بالا در بسیاری از افراد ممکن است برای مدت طولانی بدون علامت باقی بماند و در صورت عدم شناسایی و کنترل، احتمال بروز عوارضی مانند بیماری قلبی، سکته مغزی و آسیب کلیوی را افزایش دهد.

به همین دلیل، صرفاً نداشتن علامت به معنای طبیعی بودن فشارخون نیست و اندازه‌گیری دوره‌ای فشارخون، به‌ویژه در گروه‌های در معرض خطر، اهمیت فراوانی دارد.

افرادی که داروی فشارخون مصرف می‌کنند نیز باید درمان خود را طبق نظر پزشک ادامه دهند و از قطع یا تغییر خودسرانه دارو پرهیز کنند. رعایت رژیم غذایی مناسب، کاهش مصرف نمک، فعالیت بدنی، کنترل وزن، ترک دخانیات و مدیریت استرس نیز در کنترل فشارخون مؤثر است.

اندازه‌گیری قند خون و اهمیت شناسایی زودهنگام دیابت

اندازه‌گیری قند خون نیز از دیگر خدمات ارائه‌شده در میز خدمت سلامت بود.

دیابت نوع ۲ ممکن است در مراحل اولیه علائم واضحی ایجاد نکند و در برخی افراد زمانی تشخیص داده شود که عوارض بیماری ایجاد شده باشد. بنابراین، شناسایی افراد در معرض خطر و انجام بررسی‌های لازم می‌تواند در پیشگیری از عوارض بیماری اهمیت زیادی داشته باشد.

داشتن وزن مناسب، فعالیت بدنی منظم، تغذیه متعادل، کاهش مصرف مواد غذایی پرقند و پرچرب و پیگیری منظم وضعیت قند خون از اقدامات مهم در پیشگیری یا کنترل دیابت محسوب می‌شود.

افراد مبتلا به دیابت نیز باید ضمن رعایت برنامه درمانی و تغذیه‌ای، مراقبت‌های دوره‌ای مربوط به چشم، کلیه، قلب، اعصاب و پاها را جدی بگیرند.

تأکید بر تغذیه سالم و نقش آن در سلامت قلب

در بخش دیگری از این برنامه، خانم مفتاحی، کارشناس تغذیه، آموزش‌های تغذیه‌ای را به مراجعه‌کنندگان ارائه کرد.

تغذیه سالم یکی از پایه‌های اصلی پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر است. مصرف متنوع مواد غذایی، افزایش سهم سبزی‌ها و میوه‌ها، استفاده مناسب از حبوبات و غلات، انتخاب منابع پروتئینی سالم، محدودکردن مصرف چربی‌های ناسالم، قندهای افزوده و نمک و کاهش مصرف مواد غذایی فوق‌فرآوری‌شده از اصول مهم تغذیه سالم به شمار می‌رود.

مصرف زیاد نمک می‌تواند در افزایش فشارخون نقش داشته باشد؛ بنابراین کاهش تدریجی نمک غذا، پرهیز از افزودن نمک اضافی هنگام صرف غذا و توجه به میزان نمک موجود در مواد غذایی بسته‌بندی‌شده از توصیه‌های مهم برای حفظ سلامت قلب و عروق است.

آموزش تغذیه بر اساس رویکرد طب ایرانی

در این برنامه، آموزش‌هایی با موضوع تغذیه بر اساس طب ایرانی نیز به شهروندان ارائه شد.

توجه به الگوی صحیح تغذیه و انتخاب غذاهای متناسب با شرایط فردی می‌تواند در ارتقای سلامت عمومی مؤثر باشد. با این حال، توصیه‌های تغذیه‌ای باید متناسب با شرایط جسمی، سن، بیماری‌های زمینه‌ای، داروهای مصرفی و نیازهای فردی ارائه شود و افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن، به‌ویژه دیابت، فشارخون، بیماری‌های قلبی و کلیوی، لازم است توصیه‌های تخصصی را از کارشناسان و متخصصان دریافت کنند.

آموزش سلامت بانوان با تأکید بر پیشگیری از سرطان پستان

از دیگر محورهای آموزشی این برنامه، آموزش سلامت بانوان و آگاهی‌رسانی درباره سرطان پستان بود.

افزایش آگاهی بانوان نسبت به علائم هشداردهنده، شناخت عوامل خطر، توجه به تغییرات غیرطبیعی پستان و مراجعه به‌موقع برای ارزیابی پزشکی، از ارکان مهم تشخیص زودهنگام بیماری‌های پستان است.

هرگونه تغییر غیرمعمول مانند ایجاد توده، تغییر شکل یا اندازه پستان، تغییرات پوستی، فرورفتگی پوست یا نوک پستان، ترشح غیرطبیعی از نوک پستان و سایر تغییرات جدید و پایدار باید جدی گرفته شود و در صورت مشاهده، فرد برای بررسی تخصصی به پزشک یا مرکز ارائه‌دهنده خدمات سلامت مراجعه کند.

همچنین بانوان باید با توجه به سن، سابقه خانوادگی و سایر عوامل خطر، از برنامه‌های مراقبتی و غربالگری توصیه‌شده توسط نظام سلامت استفاده کنند.

اهمیت مراقبت از سلامت دهانه رحم و آموزش درباره پاپ‌اسمیر

در ادامه برنامه‌های آموزشی سلامت بانوان، درباره پاپ‌اسمیر و مراقبت از سلامت دهانه رحم نیز آموزش‌های لازم به مراجعان ارائه شد.

آزمایش‌های غربالگری دهانه رحم با هدف شناسایی تغییرات پیش‌سرطانی یا بیماری در مراحل اولیه انجام می‌شوند و می‌توانند در پیشگیری از موارد پیشرفته سرطان دهانه رحم نقش مؤثری داشته باشند.

بانوان باید بر اساس سن و شرایط فردی، سابقه پزشکی و دستورالعمل‌های مراقبتی، از برنامه مناسب غربالگری بهره‌مند شوند و انجام آزمایش‌ها را بدون دلیل پزشکی به تأخیر نیندازند.

سلامت سالمندان؛ ضرورت مراقبت مستمر و پیشگیرانه

با توجه به همزمانی اجرای این برنامه با برنامه‌های مرتبط با هفته سالمند، توجه ویژه‌ای نیز به سلامت سالمندان و ضرورت مراقبت مستمر از این گروه سنی صورت گرفت.

افزایش سن با تغییراتی در وضعیت جسمی، حرکتی، تغذیه‌ای، روانی و اجتماعی همراه است و به همین دلیل مراقبت از سالمندان باید چندبعدی باشد.

کنترل فشارخون و قند خون، بررسی وضعیت تغذیه، توجه به فعالیت بدنی متناسب با توان فرد، پیشگیری از سقوط، مراقبت از سلامت دهان و دندان، توجه به بینایی و شنوایی، مصرف صحیح داروها، حفظ ارتباطات اجتماعی و توجه به سلامت روان از جمله موضوعات مهم در مراقبت از سالمندان است.

خانواده‌ها نیز نقش مهمی در حمایت از سالمندان دارند و لازم است ضمن حفظ استقلال و کرامت آنان، شرایطی فراهم کنند که سالمندان بتوانند تا حد امکان در فعالیت‌های خانوادگی و اجتماعی مشارکت داشته باشند.

فعالیت بدنی؛ یکی از پایه‌های سلامت قلب و سالمندی سالم

فعالیت بدنی منظم از دیگر موضوعات مهم در ارتقای سلامت عمومی است.

پیاده‌روی و سایر فعالیت‌های بدنی متناسب با سن و شرایط جسمی فرد می‌تواند به کنترل وزن، بهبود وضعیت قلب و عروق، کنترل قند و فشارخون، افزایش توان جسمی و کمک به سلامت روان کمک کند.

در سالمندان، نوع و میزان فعالیت بدنی باید با توجه به توانایی فرد، بیماری‌های زمینه‌ای و خطر سقوط تعیین شود. افرادی که بیماری زمینه‌ای یا محدودیت حرکتی دارند، بهتر است برای انتخاب فعالیت مناسب با پزشک یا کارشناسان سلامت مشورت کنند.

اجرای پویش «بازگشت به آرامش پس از بحران»

در بخش دیگری از این برنامه، برنامه آموزشی پویش «بازگشت به آرامش پس از بحران» با هدف ارتقای سلامت روان شهروندان برگزار شد.

این برنامه در تاریخ ۱۴ مهر ۱۴۰۵ در محل میز خدمت بازارچه گلسار و توسط خانم اسحاق‌زاده، کارشناس سلامت روان گلسار اجرا شد و بر موضوعاتی از جمله حفظ آرامش، تقویت تاب‌آوری روانی، مدیریت استرس و توجه به سلامت روان پس از تجربه شرایط بحرانی تأکید داشت.

در این برنامه تلاش شد شهروندان با اهمیت مراقبت از سلامت روان، شناخت واکنش‌های طبیعی افراد در شرایط پراسترس و راهکارهای ساده برای مدیریت هیجانات و بازگشت تدریجی به روال عادی زندگی آشنا شوند.

اهمیت تاب‌آوری روانی پس از بحران

وقوع حوادث و بحران‌ها می‌تواند بر احساس امنیت، آرامش، خواب، تمرکز، خلق‌وخو و روابط اجتماعی افراد تأثیر بگذارد. واکنش افراد به شرایط بحرانی یکسان نیست و برخی افراد ممکن است برای مدت کوتاهی احساس نگرانی، بی‌قراری، ترس یا ناراحتی بیشتری داشته باشند.

حفظ ارتباط با خانواده و افراد قابل اعتماد، داشتن برنامه منظم روزانه، خواب کافی، فعالیت بدنی متناسب، کاهش مواجهه مداوم با اخبار اضطراب‌آور، استفاده از روش‌های آرام‌سازی و گفت‌وگو با افراد مورد اعتماد می‌تواند در مدیریت فشار روانی مؤثر باشد.

در صورتی که علائم روانی شدید، طولانی یا مختل‌کننده عملکرد روزمره باشند، مراجعه به مراکز ارائه‌دهنده خدمات سلامت روان و دریافت کمک تخصصی اهمیت دارد.

آموزش و توزیع مطالب آموزشی سلامت

در کنار ارائه خدمات مستقیم، تراکت‌ها و مطالب آموزشی سلامت نیز میان مراجعه‌کنندگان توزیع شد.

این مطالب با هدف افزایش آگاهی عمومی درباره سلامت قلب، بیماری‌های غیرواگیر، سرطان پستان، مراقبت‌های سلامت بانوان، تغذیه سالم و سایر موضوعات مرتبط با پیشگیری از بیماری‌ها در اختیار شهروندان قرار گرفت.

تلفیق آموزش با ارائه خدمات غربالگری و مراقبتی می‌تواند موجب افزایش آگاهی مردم نسبت به عوامل خطر بیماری‌ها و تقویت رفتارهای پیشگیرانه در جامعه شود.

نقش خدمات سلامت در شناسایی زودهنگام عوامل خطر

اجرای میزهای خدمت سلامت در محیط‌های عمومی، فرصتی برای برقراری ارتباط مستقیم میان مردم و کارکنان نظام سلامت فراهم می‌کند.

بسیاری از عوامل خطر بیماری‌های غیرواگیر، از جمله فشارخون بالا، افزایش قند خون، اضافه‌وزن و کم‌تحرکی، در صورت شناسایی زودهنگام قابلیت کنترل بیشتری دارند. از این رو، مراجعه منظم به مراکز خدمات جامع سلامت و استفاده از مراقبت‌های دوره‌ای می‌تواند نقش مهمی در حفظ سلامت فرد و خانواده داشته باشد.

هدف از چنین برنامه‌هایی صرفاً ارائه یک خدمت مقطعی نیست، بلکه ایجاد حساسیت نسبت به سلامت، افزایش سواد سلامت و ترغیب افراد به پیگیری مستمر وضعیت جسمی و روانی خود است.

تأکید بر مراجعه منظم به مراکز خدمات سلامت

شهروندان گلسار می‌توانند برای دریافت خدمات مراقبتی، بررسی عوامل خطر بیماری‌های غیرواگیر، دریافت آموزش‌های سلامت، مراقبت‌های مربوط به سالمندان و بانوان و سایر خدمات مورد نیاز، به مراکز و پایگاه‌های سلامت مراجعه کنند.

در صورت مشاهده نتایج غیرطبیعی در اندازه‌گیری فشارخون یا قند خون نیز لازم است موضوع از سوی فرد پیگیری شود و در صورت نیاز، بررسی‌های تکمیلی طبق نظر پزشک یا مراقب سلامت انجام گیرد.

نقش خانواده در پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر

سلامت افراد تنها به اقدامات فردی محدود نمی‌شود و خانواده می‌تواند نقش مهمی در شکل‌گیری سبک زندگی سالم داشته باشد.

مصرف غذای کم‌نمک و متعادل، افزایش مصرف سبزی‌ها و میوه‌ها، تشویق اعضای خانواده به فعالیت بدنی، پرهیز از مصرف دخانیات در محیط خانواده، توجه به خواب و استراحت کافی و حمایت عاطفی از اعضای خانواده از جمله اقداماتی است که می‌تواند به ارتقای سلامت جسم و روان کمک کند.

همچنین خانواده‌ها می‌توانند سالمندان و افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن را در پیگیری مراقبت‌های پزشکی و مصرف صحیح داروها همراهی کنند.

ضرورت تداوم آموزش‌های سلامت در جامعه

برگزاری برنامه‌های سلامت‌محور در محیط‌های عمومی، مراکز خرید، روزبازارها و سایر محل‌های حضور مردم، فرصت مناسبی برای افزایش دسترسی جامعه به پیام‌های پیشگیرانه سلامت است.

تداوم این اقدامات می‌تواند به افزایش آگاهی مردم درباره بیماری‌های شایع، شناسایی عوامل خطر، اصلاح سبک زندگی، تقویت خودمراقبتی و مراجعه به‌موقع برای دریافت خدمات تخصصی کمک کند.

برنامه میز خدمت سلامت روزبازار شهر گلسار نیز با همین رویکرد و با هدف ارائه خدمات، آموزش و مشاوره سلامت به شهروندان برگزار شد.

قدردانی از عوامل اجرایی برنامه

این برنامه با مسئولیت و همراهی خانم مفاخری، مسئول فنی مرکز گلسار و با همکاری جمعیت هلال احمر شهر گلسار و مشارکت تیم سلامت اجرا شد.

حضور و همکاری پزشک، ماماها، مراقبان سلامت، کارشناس تغذیه و کارشناس سلامت روان در این برنامه، زمینه ارائه مجموعه‌ای از خدمات و آموزش‌های سلامت‌محور را برای شهروندان فراهم کرد.

اجرای چنین برنامه‌هایی در سطح جامعه، گامی در جهت تقویت رویکرد پیشگیری، افزایش سواد سلامت، شناسایی عوامل خطر و ارتقای مشارکت مردم در حفظ و ارتقای سلامت خود و خانواده محسوب می‌شود.

پیام پایانی

حفظ سلامت قلب و پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر از اقدامات روزمره آغاز می‌شود؛ اندازه‌گیری منظم فشارخون و قند خون، تغذیه متعادل، کاهش مصرف نمک و مواد غذایی ناسالم، فعالیت بدنی منظم، پرهیز از دخانیات، کنترل وزن، توجه به سلامت روان و مراجعه به‌موقع به مراکز ارائه‌دهنده خدمات سلامت، مجموعه اقداماتی هستند که می‌توانند در کاهش عوامل خطر و افزایش کیفیت زندگی افراد مؤثر باشند.

همچنین توجه ویژه به سلامت سالمندان و بانوان و استفاده از مراقبت‌ها و برنامه‌های غربالگری متناسب با شرایط هر فرد، نقش مهمی در تشخیص زودهنگام مشکلات سلامت و پیشگیری از عوارض بیماری‌ها دارد.

روابط عمومی شبکه بهداشت و درمان شهرستان ساوجبلاغ